Termoplastikler ve Termosetler

Termoplastiklerde zincirler arasında yalnızca ikincil bağlar vardır. Isıtıldığında bu bağlar zayıflar, zincirler birbiri üzerinden kayar ve malzeme akar; soğuyunca eski hâline döner. Bu döngü tekrarlanabilir olduğu için termoplastikler geri dönüştürülebilir ve enjeksiyon, ekstrüzyon gibi yöntemlerle şekillendirilebilir. Her ısıl çevrimde zincir kısalması (bozunma) bir miktar özellik kaybına yol açar.

Termosetlerde ise şekillendirme sırasında kimyasal tepkimeyle çapraz bağlar kurulur ve zincirler tek bir ağ oluşturur. Malzeme artık erimez; yüksek sıcaklıkta yumuşamak yerine bozunur. Bunun karşılığında boyutsal kararlılık, yüksek sıcaklık dayanımı ve sürünme direnci yüksektir. Epoksi, poliester reçine, fenolik ve üre-formaldehit yaygın örneklerdir.

İşleme açısından fark belirleyicidir: termoplastik kalıpta soğutularak, termoset ise kalıpta ısıtılarak (kürlenerek) katılaşır. Bu yüzden termoset kalıplarında soğutma değil ısıtma kanalları bulunur.

Karşılaştırma tablosu şu eksenlerde kurulur: geri dönüştürülebilirlik, sıcaklık dayanımı, tokluk, çevrim süresi, hurda oranı ve maliyet. Elektrik anahtarları, fren balatası ve kompozit matrisleri termoset; ambalaj, otomotiv iç parçaları ve borular termoplastik alanıdır.