Kapasite planlama ve darboğaz analizi

Kapasite ihtiyaç planlaması (CRP), MRP çıktısındaki iş emirlerini iş merkezlerine yükleyerek her merkezin haftalık yükünü hesaplar ve mevcut kapasiteyle karşılaştırır. Yük profili, hangi haftada hangi tezgâhın aşırı yükleneceğini gösterir.

Kapasite üç düzeyde tanımlanır: teorik kapasite (kesintisiz çalışma), etkin kapasite (planlı duruşlar düşülmüş) ve gerçekleşen kapasite. Bu üçünün oranları verimlilik ve kullanım oranı olarak izlenir.

Darboğaz, sistemin çıktı hızını belirleyen kaynaktır. Kısıtlar teorisinin (TOC) beş adımı şunlardır: darboğazı belirle, darboğazı sonuna kadar kullan, diğer bütün kararları darboğaza tabi kıl, darboğazın kapasitesini artır, darboğaz yer değiştirdiğinde başa dön.

Bu yaklaşımın pratik sonucu şudur: darboğaz olmayan bir kaynağı tam kapasite çalıştırmak verimlilik değil, ara stok üretir. Darboğazda kaybedilen bir saat ise bütün sistemde kaybedilmiş bir saattir.

Kapasite artırma seçenekleri: fazla mesai, vardiya ekleme, taşeron kullanımı, iş rotasının değiştirilmesi ve yatırım. Her seçenek maliyet ve tepki süresi açısından karşılaştırılır.