Skip to content
MAIM 205Fundamentals of Mould & Die Technology

8. Week

Soğuk dövme işlemi ve soğuk dövme kalıpları

Manufacturing & CNC1. YarıyılECTS: 3

Topics of this week

  • Soğuk dövme işlemi ve soğuk dövme kalıpları
  • Kalıp tasarımında deformasyon ve dayanım hesaplamaları
  • Soğuk dövme sürecinde malzeme özellikleri

Lecture content

Soğuk dövme, malzemeyi yeniden kristalleşme sıcaklığının altında kalıp içinde sıkıştırarak biçimlendirir. Talaş kaldırmadığı için malzeme kaybı yoktur; lif yapısı parça geometrisini izlediği için mukavemet talaşlı imalata göre yüksektir. Cıvata, somun, pim ve benzeri bağlantı elemanları büyük ölçüde bu yöntemle üretilir.

Soğuk dövmede iş sertleşmesi hem avantaj hem sınırdır: parça sertleşir ama deformasyon kapasitesi tükenir. Çok kademeli işlemlerde ara tavlama gerekir.

Kalıp üzerindeki basınç çok yüksektir; bu yüzden kalıplar genellikle ön gerilmeli bilezikler içine sıkı geçme ile yerleştirilir. Bilezik, kalıp içindeki çekme gerilmesini basmaya çevirerek çatlamayı geciktirir.

Dayanım hesabında kalıbın yorulma ömrü belirleyicidir: her vuruş bir yükleme çevrimidir. Keskin köşeler, kalıp içindeki gerilme yığılmasını artırıp erken çatlamaya yol açar; radyus ve yüzey kalitesi bu yüzden ömrü doğrudan etkiler.